Autor Tema: GLASOVI  (Pročitano 4636 puta)

Horatio Caine

  • Global Moderator
  • Full Member
  • *****
GLASOVI
« poslato: Mart 06, 2013, 06:45:37 posle podne »
Glas je najmanja jedinica govora. Pisani znak za glas je slovo.
U srpskom jeziku postoji 30 glasova i oni se dele na suglasnike (konsonante) i samoglasnike (vokale).
Samoglasnici su zvučni, nelokalizovani i slogotvorni glasovi. Prilikom izgovora  samoglasnika vazdušna struja slobodno prolazi između govornih organa, glasne žice trepere i stvara se ton, pa zato spadaju u zvučne glasove.  U nelokalizovane glasove spadaju jer se ne može odrediti mjesto njihovog nastanka u govornom aparatu, a slogotvorni su jer su nosioci sloga u rečima.
U srpskom jeziku postoji pet samoglasnika: A, O, E, I, U
Suglasnici su neslogotvorni (osim suglasnika r) i lokalizovani glasovi. Suglasnici nisu nosioci sloga, pa su zato neslogotvorni glasovi, a u lokalizovane glasove spadaju jer se uvek može odrediti mesto njihovog nastanka u usnoj duplji. Prilikom izgovora suglasnika vazdušna struja nailazi na prepreku ili delimično nailazi na prepreku. Kada vazdušna struja nailazi na prepreku čuju se šumovi i ti suglasnici spadaju u šumne suglasnike.
Šumni suglasnici mogu biti zvučni i bezvučni šumni suglasnici.
Kada vazdušna struja delemično nailazi na prepreku čuju se tonovi praćeni šumom i ti suglasnici spadaju u sonante. Svi sonanti su zvučni suglasnici.
U srpskom jeziku postoji 25 suglasnika i od toga su 17 šumni suglasnici i 8 sonanti. Šumni suglasnici mogu biti zvučni i bezvučni. Postoji 7 parova zvučnih i bezvučnih šumnih suglasnika, a samo tri bezvučna šumna suglasnika nemaju svog zvučnog parnjaka.
Šumni zvučni suglasnici:       B, D, G, Đ, Ž, Z, Dž,
Šumni bezvučni suglasnici:  P, T, K, Ć, Š, S, Č,  F, H, C
Sonanti (svi su zvučni):   V, R, L, J, M, N, NJ, LJ
   Podela suglasnika prema mestu nastanka:
     usneni (izgovaraju se uz učešće usana).  Dele se na dvousnene: B, P, M (učestvuju obe usne) i usneno-zubne:  F, V (učestvuju usne i zubi)
     zubni:  D, T, C, Z, S (pri izgovoru jezik dodiruje zube)
     alveolarni ili nadzubni:  N, L, R (jezik dodiruje alveole)
     prednjonepčani:  Dž, Č, Ž, Š, Đ, Ć, NJ, LJ, J (jezik dodiruje prednje nepce)
     zadnjonepčani:  K, G, H (jezik dodiruje zadnje nepce)

   SLOG

Slog je skup glasova  (ili samo jedan glas) koji izgovaramo jednim otvaranjem usta.
Slogotvorni glasovi su samoglasnici A, E, I , O, U i suglasnik R.
Granica sloga može biti i iza suglasnika i iza samoglasnika.